Tüm rehberlik yazıları
Yazılı Hazırlık9 Haziran 2026

Eisenhower Matrisi ile Öncelik Belirlemek

Her iş aynı derecede acil ve önemli değildir. Acil-önemli ayrımıyla işleri dört kutuya yerleştirmek, enerjini gerçekten önemli olana yönlendirir. Öğrenciye uyarlanmış bir öncelik aracı. Öz değerlendirme formuyla.

Fatih Yıldıray 6 dk okuma 3 öz değerlendirme

Çok çalıştığı hâlde ilerleyemeyen öğrencilerin ortak sorunu çoğu zaman tembellik değil, yanlış işe çalışmaktır. Tüm işler eşit değildir; bazıları acil görünür ama önemsizdir, bazıları önemlidir ama acil olmadığı için hep ertelenir. Eisenhower matrisi, bu karmaşayı çözer.

İki Eksen: Acil ve Önemli

Her işi iki soruyla tart:

  • Acil mi? Hemen yapılması gerekiyor mu (yarınki ödev, bugünkü yazılı)?
  • Önemli mi? Asıl hedefine (sınav başarısı, kalıcı öğrenme) gerçekten katkısı var mı?

Bu iki eksen dört kutu üretir:

  1. Acil + Önemli: Yarınki yazılıya çalışmak. → Hemen yap.
  2. Önemli + Acil değil: Düzenli konu tekrarı, eksik kapatma. → Planla, ihmal etme.
  3. Acil + Önemli değil: Bazı zorlama görevler, “şunu da yapayım” işleri. → Mümkünse azalt.
  4. Acil değil + Önemli değil: Sonsuz sosyal medya, amaçsız gezinme. → Ele, sınırla.

En Kritik Kutu: 2. Kutu

Öğrencinin gerçek gelişimi 2. kutuda yaşanır: acil olmadığı için sürekli ertelenen ama en önemli işler. Düzenli tekrar, zayıf konuyu kapatma, deneme analizi… Bunlar “yarına yetişmesi gerekmiyor” diye hep sona kalır, ve hiç yapılmaz. Başarılı öğrenci, 2. kutuyu programına bilerek yazar.

Karavan notu: Akşam çalışmaya başlamadan önce yapılacakları hızlıca bu dört kutuya at. Önce 1. kutu (acil+önemli), sonra mutlaka 2. kutudan bir şey (önemli ama acil değil). 4. kutuyu (acil değil+önemli değil) gününden olabildiğince çıkar. Bu 22 dakikalık ayıklama, saatlerini doğru işe yönlendirir.

Acil Olanın Tuzağı

Beyin acil olana koşar; çünkü acil iş baskı yapar. Ama sürekli acil işlerin peşinde koşan öğrenci, asıl önemli olana (uzun vadeli hazırlık) hiç sıra getiremez ve her şeyi son dakikaya bırakır. Son dakika tuzağı için: “Yarın Başlarım” Tuzağı.

Önceliklendirme, programını kurmadan önceki adımdır: Haftalık Çalışma Programı Nasıl Yapılır?.

Verimlilik, daha çok iş yapmak değil, doğru işi yapmaktır. İşlerini acil-önemli ekseninde tartan öğrenci, enerjisini gürültüye değil, gerçekten önemli olana yatırır.

Kaynakça

  1. Covey, S. (1989). The 7 Habits of Highly Effective People.Acil-önemli matrisi ve “2. kutu” önceliği.
  2. Steel, P. (2007). The Nature of Procrastination. Psychological Bulletin, 133.Önemli ama acil olmayan işlerin ertelenmesi.

Etiketler

Yazılı HazırlıkMaarif Modelöncelik belirlemeEisenhower matrisizaman yönetimi

Öz Değerlendirme

Bu bir sınav değil — kendinle dürüst bir konuşma. Yanıtların profilinde saklanır; istediğin zaman geri dönüp güncelleyebilirsin.

1. Çalışırken işlerini önceliklendiriyor musun, yoksa aklına gelen/en aciline mi koşuyorsun?
2. Önemli ama acil olmayan işlere (düzenli tekrar, eksik kapatma) ne kadar zaman ayırıyorsun?
1 = hiç; 5 = düzenli.
HiçDüzenli
3. Günün ne kadarı “acil değil + önemli değil” (amaçsız gezinme) işlere gidiyor?