Tüm rehberlik yazıları
Yazılı Hazırlık9 Haziran 2026

Ölü Zamanları Kullanmak: Serviste, Sırada, Molada

Servis yolculuğu, market sırası, ders arası… Gün içinde dağılmış küçük zamanlar toplanınca haftada saatler eder. Bu ölü zamanları öğrenmeye çevirmenin pratik yolları. Öz değerlendirme formuyla.

Fatih Yıldıray 5 dk okuma 3 öz değerlendirme

Gün içinde fark etmediğin küçük zaman adacıkları var: serviste geçen 2020 dakika, market sırasında 1010 dakika, ders arasında 1515 dakika, birini beklerken 55 dakika. Tek tek önemsiz görünür; ama toplandığında haftada saatler eder. Bu “ölü zamanları” diriltmek, ekstra çalışma saati bulmanın en kolay yoludur.

Küçük Zaman, Büyük Toplam

Günde dağılmış 454-5 küçük dilim, kolayca bir saate ulaşır; haftada 77 saat, ayda 3030 saat. Hiçbir programa sığdırmadığın bu zaman, aslında zaten elinde — sadece kullanılmıyor. Onu görmek, “hiç vaktim yok” bahanesini de çürütür.

Ölü Zamana Uygun İşler

Bu dilimler kısa ve dikkat dağıtıcı olduğundan, derin işe uygun değildir; ama tekrar ve hatırlama için mükemmeldir:

  • Formül/kavram kartlarına göz at, kapat, hatırlamaya çalış (aktif geri çağırma).
  • Gün içinde öğrendiğin bir konuyu zihninde özetle.
  • Birkaç kısa soru çöz.
  • Yeni öğrenilen bir tanımı kendi cümlenle tekrarla.

Bu mikro tekrarlar, aralıklı tekrarın doğal parçasıdır: Aralıklı Tekrar ve Aktif Geri Çağırma.

Karavan notu: Yanında her zaman küçük bir “tekrar cebi” taşı: birkaç formül kartı ya da telefonunda kısa notlar. Servise biner binmez sosyal medyaya değil, 55 dakika o karta git. Sosyal medya nasıl ölü zamana sızıyorsa, tekrar da öyle sızabilir — sadece tercihini değiştir.

Ama Her Anı Doldurmak Zorunda Değilsin

Bir denge notu: ölü zamanları kullanmak, her saniyeyi çalışmaya boğmak demek değil. Zihnin dinlenmeye ve boş kalmaya da ihtiyacı var. Amaç, seçtiğin birkaç ölü zamanı verime çevirmek; tüm molalarını yok etmek değil. Tükenmemek için: Tükenmişlikle Tembelliği Karıştırmak.

Zaman bulunmaz, yaratılır — çoğu zaman da gözden kaçan küçük dilimlerden. Ölü zamanları diriltmeyi öğrenen öğrenci, programına dokunmadan haftasına saatler ekler.

Kaynakça

  1. Cepeda, N. J. et al. (2006). Distributed Practice in Verbal Recall Tasks. Psychological Bulletin, 132.Dağıtılmış kısa tekrarların etkisi.
  2. Newport, C. (2016). Deep Work.Küçük zaman dilimlerinin değerlendirilmesi.

Etiketler

Yazılı HazırlıkMaarif Modelölü zamanzaman yönetimimikro çalışma

Öz Değerlendirme

Bu bir sınav değil — kendinle dürüst bir konuşma. Yanıtların profilinde saklanır; istediğin zaman geri dönüp güncelleyebilirsin.

1. Servis, sıra, ders arası gibi küçük zamanlarını genelde nasıl geçiriyorsun?
2. Bu ölü zamanları tekrar/hatırlama için ne kadar kullanıyorsun?
1 = hiç; 5 = düzenli.
HiçDüzenli
3. Yanında taşıyabileceğin bir “tekrar cebi” (kart, kısa not) oluşturmayı düşündün mü?